Scenariusze zajęć TUS
Scenariusze zajęć TUS pomagają prowadzącemu zaplanować ćwiczenie konkretnej umiejętności społecznej w przewidywalnym przebiegu spotkania. Tematyczne przygotowuje cele, aktywności i karty na wspólny temat, a specjalista ocenia ich przydatność dla swojej grupy. Materiały wspierają organizację treningu umiejętności społecznych, bez obietnic zmiany zachowania lub określonego wyniku terapii.
Cele TUS opisane przez działanie uczestnika
Zacznij od sytuacji, w której uczestnik może wykorzystać umiejętność. Przy dołączaniu do wspólnej zabawy celem ogólnym jest rozwijanie sposobów nawiązywania kontaktu. Cel operacyjny może opisywać wybranie i przećwiczenie komunikatu z prośbą o dołączenie. Zaznacz, czy odbywa się to po modelowaniu, z podpowiedzią czy samodzielnie.
W przedszkolu odnieś działanie do społecznego i emocjonalnego obszaru podstawy programowej, a rozumienie komunikatu do obszaru poznawczego. W kontekście szkolnym sprawdź właściwe odniesienia programowe. Sam zapis obszaru nie określa indywidualnego celu treningu. Do pracy nad rozpoznawaniem stanów i sytuacji możesz dobrać karty pracy o emocjach.
Modelowanie, praca w parach i prawo do przerwy
Wykorzystaj modelowanie przez prowadzącego, dobrowolne odgrywanie sytuacji i rozmowę o możliwych reakcjach. Grupa poznaje zadanie wspólnie, a w parach ćwiczy komunikaty z wyraźnie ustalonymi rolami. Uczestnik może początkowo obserwować lub wskazywać odpowiedź na karcie. Nie uzależniaj udziału od patrzenia w oczy ani opowiadania o prywatnym doświadczeniu.
Przygotuj krótkie opisy sytuacji, pomoce do wyboru komunikatu, kartę pracy i czytelny sposób zgłoszenia przerwy. Omów możliwość odmowy odgrywania roli. Wybierz sytuację, która nie odtwarza rozpoznawalnego konfliktu grupy. Prowadzący ocenia gotowość uczestników, stopień wsparcia i bezpieczeństwo ćwiczenia.
Przebieg zajęć TUS z ćwiczeniem komunikatu
Rozpocznij od przypomnienia planu i zasad udziału. Pokaż sytuację dołączania do układania wspólnej budowli oraz różne sposoby zapytania o udział. Omów, co sprawia, że komunikat jest zrozumiały, a następnie zaproś chętnych do pracy w parach. Pozostali mogą wybrać komunikat na karcie lub przyjrzeć się pokazowi.
Po ćwiczeniu wróć do celu. Uczestnik wskazuje, z jakiego sposobu może skorzystać, a prowadzący pyta o potrzebną pomoc. Zapisz w swoim planie możliwość powrotu do tej samej umiejętności w innej sytuacji. Sukces w odegranej scence nie oznacza automatycznie swobodnego używania komunikatu poza zajęciami.
Scenariusz TUS z różnymi sposobami odpowiedzi
Zmniejsz trudność przez ograniczenie liczby decyzji i pokazanie początku komunikatu. Większa samodzielność może polegać na dobraniu własnych słów lub rozważeniu reakcji drugiej osoby. Nie zwiększaj równocześnie złożoności sytuacji, długości wypowiedzi i wymagań pracy w parze. Wspólny temat pozwala uczestnikom działać z różnym wsparciem.
Jeżeli potrzebna jest karta o prostszej organizacji, zobacz kartę pracy dla dziecka z autyzmem. Korzystaj z zasad czytelności zgodnie z potrzebami osoby, bez zakładania takiego samego sposobu uczenia się u wszystkich uczestników. Celem ćwiczenia jest komunikowanie potrzeby, a nie podporządkowanie jednemu sposobowi wypowiedzi.
Co zawiera komplet TUS i jak poprawić scenariusz
Generator przygotowuje cele ogólne i operacyjne, metody, formy pracy, pomoce, przebieg oraz tematyczne karty A4. Specjalista sprawdza zakres umiejętności, odniesienia programowe i sposób udzielania wsparcia. Edytujesz scenariusz oraz dobierasz poziom kart przed pobraniem pełnego PDF. Kolejność pracy przedstawia generator kart pracy.
Przeczytaj dialogi na głos i usuń oceny osoby, takie jak grzeczny lub niegrzeczny. Sprawdź, czy zadanie dopuszcza odmowę i różne komunikaty o tym samym znaczeniu. Doprecyzuj zasady zamiany ról oraz powrotu po przerwie. Do generatora wpisuj temat umiejętności, bez danych dzieci, diagnoz i opisów indywidualnych konfliktów.
FAQ
Czy scenariusz TUS zastępuje plan specjalisty?
Nie. Materiał pomaga uporządkować spotkanie, ale cel, gotowość uczestników i sposób wsparcia ustala prowadzący. Przed zajęciami specjalista ocenia każdą sytuację i wprowadza potrzebne poprawki.
Czy każdy uczestnik musi odegrać scenkę?
Nie. Można obserwować pokaz, wskazać komunikat albo przygotować go na karcie. Prowadzący planuje różne formy udziału i jasny sposób zgłoszenia przerwy.
Jak sprawdzić użyteczność przećwiczonego komunikatu?
Sprawdź, czy uczestnik rozumie, kiedy może go użyć i do kogo się zwrócić. Wróć do umiejętności w innej neutralnej sytuacji. Wykonanie zadania na karcie nie potwierdza jeszcze samodzielnego stosowania jej w codziennym otoczeniu.
Zaplanuj spotkanie wokół wybranej umiejętności
Wybierz temat społeczny i sprawdź go z perspektywy grupy. Moduł TUS jest częścią planu Gabinet i wyższych. Porównaj zakres abonamentów w cenniku, a następnie przygotuj komplet do własnej korekty.