Cele miesięcznego planu pracy i obserwacja grupy
Zapisz, jak grupa radzi sobie podczas codziennych sytuacji. Czy dzieci odkładają pomoce na miejsce, czekają na swoją kolej, porównują przedmioty i potrafią opowiedzieć o swoim wyborze? Wybierz umiejętności, do których będziecie wracać w różnych zabawach. Zamiast ogólnego celu „rozwijanie matematyki” zapisz „dziecko grupuje przedmioty według wybranej cechy i pokazuje, co je łączy”. Taki zapis pomaga dobrać zadanie i sposób obserwacji.
Uwzględnij obszary rozwoju fizycznego, emocjonalnego, społecznego i poznawczego. Nie muszą występować jako osobne zajęcia przy stoliku. Spacer daje okazję do ruchu, zauważania zmian w przyrodzie i uzgadniania zasad wspólnego wyjścia. Nauczyciel sprawdza cele względem aktualnej podstawy programowej wychowania przedszkolnego i programu realizowanego w placówce. Nie dopisuj numerów wymagań z pamięci.
Wzór planu miesięcznego z blokami tematycznymi
Poniższy układ pokazuje, jak rozpisać miesiąc wokół obserwacji jesieni. Kolejność bloków możesz zmienić, jeśli pogoda sprzyja spacerowi albo dzieci potrzebują wrócić do wcześniejszej umiejętności. Nie przypisuj sztywno każdego wiersza do tygodnia, dopóki nie sprawdzisz kalendarza swojej grupy.
| Blok tematyczny | Cel operacyjny | Działanie w grupie | Materiał przy stoliku | Co obserwować |
|---|---|---|---|---|
| Kolory jesiennych liści | Dziecko grupuje według zauważonej cechy | Oglądanie liści i układanie zbiorów według koloru lub kształtu | Łączenie rysunków liści o podobnym kształcie | Czy dziecko utrzymuje wybraną zasadę grupowania |
| Pogoda za oknem | Dziecko dobiera symbol do obserwowanej pogody | Rozmowa przy oknie i wybór obrazka do kalendarza | Dopasowanie ubrania do opisanej sytuacji pogodowej | Czy potrafi wyjaśnić wybór słowem lub gestem |
| Zwierzęta jesienią | Dziecko odróżnia zaobserwowany fakt od pomysłu | Oglądanie sprawdzonych ilustracji i rozmowa o zachowaniu zwierząt | Wskazywanie elementu pasującego do omawianej sytuacji | Czy korzysta z informacji poznanej podczas rozmowy |
| Wspólnie dbamy o salę | Dziecko współdziała przy porządkowaniu pomocy | Uzgadnianie miejsc na materiały i porządkowanie po zabawie | Układanie obrazków pokazujących kolejne czynności | Jak komunikuje potrzebę pomocy i uzgadnia działanie |
Plan tygodnia od doświadczenia do karty pracy
Rozpocznij blok od wspólnego doświadczenia. W temacie liści może to być oglądanie bezpiecznie zebranych okazów lub dużych fotografii. Następnie przejdź do manipulowania, porównywania i rozmowy. Dopiero gdy dzieci rozumieją zasadę, zaproponuj jej zapis na kartce. Karta ma nawiązywać do tego samego celu, a nie tylko zawierać jesienną dekorację.
- Wprowadzenie tematu opieraj na pytaniu, które można sprawdzić w działaniu, na przykład „Jak możemy uporządkować te liście?”.
- W kolejnych spotkaniach wracaj do zasady w zabawie ruchowej, układaniu przedmiotów i rozmowie w małej grupie.
- Zostaw miejsce na utrwalenie oraz powrót do zadania z innymi pomocami, jeśli dzieci nadal potrzebują pokazu.
- Zakończ blok okazją do samodzielnego wyboru lub wyjaśnienia rozwiązania, zamiast obowiązkiem wykonania kolejnej karty.
Dostosowanie planu do wieku i sposobu udziału
Wspólny temat nie oznacza identycznego zadania dla każdego dziecka. Przy porządkowaniu liści możesz ograniczyć zestaw do wyraźnie różnych okazów i wcześniej pokazać sposób działania. Dziecku gotowemu na większą samodzielność pozwól wybrać własną zasadę, a potem zapytać partnera, czy potrafi ją rozpoznać. Zmieniaj zakres pomocy, zachowując cel dotyczący grupowania.
Zaplanuj odpowiedź przez wskazanie, ruch lub ułożenie przedmiotów. Jeśli celem jest porównywanie, sprawność rysowania nie powinna przesądzać o możliwości udziału. Przy trudnościach z długim poleceniem podawaj je etapami i pokazuj miejsce rozpoczęcia. Potrzebę odpoczynku uwzględnij przed pojawieniem się zmęczenia, przeplatając pracę przy stoliku swobodniejszym ruchem.
Pomoce do planu miesięcznego i bezpieczne warunki
Przy każdym bloku zapisz pomoce, które rzeczywiście masz lub możesz przygotować. Liście obejrzyj pod kątem zabrudzeń, ostrych fragmentów i pleśni. Zamiast drobnych darów jesieni wybierz duże elementy odpowiednie dla grupy albo fotografie. Spacer zaplanuj zgodnie z zasadami placówki, a na niekorzystną pogodę przygotuj obserwację przez okno i zabawę w sali.
Oddziel potrzebne materiały od dekoracji. Czytelny obrazek, wolna przestrzeń do ruchu oraz miejsce na rozłożenie zbiorów służą celowi bardziej niż rozbudowana oprawa. Sprawdź, czy karta jest zrozumiała również bez koloru i czy elementy nie są zbyt blisko siebie. Ustal wcześniej, gdzie odkładasz ukończone prace i jak dzieci mogą skorzystać z pomocy bez czekania w kolejce.
Podsumowanie miesiąca i korekta kolejnych działań
Po zajęciach notuj rodzaj potrzebnego wsparcia i warunki wykonania zadania. Zapis „grupuje po wspólnym pokazie, przy zmianie zestawu potrzebuje przypomnienia zasady” jest użyteczniejszy niż „temat zrealizowany”. Indywidualne obserwacje przechowuj zgodnie z zasadami placówki. Do generatora nie przepisuj dokumentacji ani danych dzieci.
Pod koniec miesiąca sprawdź, które umiejętności pojawiają się także w swobodnej zabawie. Jeśli dzieci porządkują liście według koloru, zaproponuj podobną zasadę przy klockach. Dzięki temu zobaczysz, czy rozumieją czynność poza jednym zestawem pomocy. Przenieś niezakończone cele do kolejnego planu i zmień sposób ćwiczenia, gdy wcześniejszy nie daje dzieciom okazji do samodzielnego działania.
Przygotuj komplet do wybranego bloku tematycznego
Powiąż miesiąc z szerszym kierunkiem pracy, korzystając z poradnika roczny plan pracy przedszkola. Do pojedynczego spotkania dobierz scenariusz zajęć przedszkole, a potem przejdź do narzędzia generator kart pracy. Wpisz temat i wiek grupy, sprawdź cele, polecenia oraz podgląd A4 przed drukiem. Plan miesiąca w Tematyczne jest dostępny w planie Gabinet i wyższych.